Faktury bez towaru, miliony bez podatku. Sąd wydał wyrok w sprawie grupy VAT

Przemyśl: 13 skazanych, faktury na blisko 100 mln zł i ponad 17 mln zł VAT Sąd Okręgowy w Przemyślu 30 kwietnia 2026 r. wydał wyrok skazujący wobec 13 osób w sprawie zorganizowanej grupy przestępczej zajmującej się wyłudzaniem podatku VAT. Informację 15 maja 2026 r. opublikowały Prokuratura Krajowa i Centralne Biuro Antykorupcyjne.

To świeży, lokalnie osadzony finał wieloletniego śledztwa prowadzonego przez Delegaturę CBA w Rzeszowie pod nadzorem Podkarpackiego Wydziału Zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w Rzeszowie. Według komunikatu Prokuratury Krajowej akt oskarżenia obejmował 29 osób. Prokurator zarzucił oskarżonym między innymi kierowanie oraz udział w zorganizowanej grupie przestępczej, posługiwanie się nierzetelnymi fakturami VAT o łącznej wartości blisko 100 mln zł w celu wyłudzenia ponad 17 mln zł podatku VAT, a także korumpowanie funkcjonariuszy publicznych.

CBA podało, że w całym śledztwie zatrzymano 39 osób, przeszukano kilkadziesiąt miejsc na terenie kraju, zabezpieczono dokumentację księgową i nośniki elektroniczne, a materiał dowodowy objął kilkaset tomów akt. Mechanizm opisany przez śledczych nie wymaga skomplikowanego języka, choć sam proceder był wielowątkowy. Członkowie grupy mieli tworzyć łańcuch podmiotów gospodarczych, pozorować ich realne funkcjonowanie i wprowadzać w błąd pracowników urzędów skarbowych co do rzeczywistego obrotu towarami, eksportu oraz wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów.

CBA opisuje to jako pośrednictwo w fikcyjnym obrocie towarami poprzez wystawianie, refakturowanie i odsprzedaż faktur dokumentujących transakcje, które w rzeczywistości nie miały miejsca. W praktyce oznacza to klasyczny problem państwa z papierem, który udaje rzeczywistość. Jeśli urząd widzi dokument, numer, kontrahenta i kwotę, system musi rozpoznać, czy stoi za tym prawdziwy obrót, czy tylko dobrze ułożony teatr księgowy.

W tej sprawie według prokuratury stawką było ponad 17 mln zł podatku VAT. To nie jest abstrakcyjna strata budżetu. To pieniądze, które w normalnym obiegu publicznym mogły finansować drogi, szkoły, kontrole, służby albo usługi publiczne. Tutaj miały zostać przykryte fakturami jak lustro gazetą: z zewnątrz coś widać, ale obraz przestaje być prawdziwy. Sąd skazał 13 osób, w tym osobę kierującą grupą.

Prokuratura Krajowa podała, że wobec oskarżonych, którzy skorzystali z możliwości dobrowolnego poddania się karze, orzeczono kary do 5 lat pozbawienia wolności, w tym kary z warunkowym zawieszeniem ich wykonania, a także grzywny do 250 tys. zł. Sprawę pozostałych oskarżonych sąd wyłączył do odrębnego postępowania. Najważniejsze dla czytelnika jest rozdzielenie tego, co już potwierdzone, od tego, co nadal jest procesowo otwarte.

Potwierdzone są komunikaty PK i CBA, data wyroku, liczba skazanych, opis zarzutów, wskazane kwoty oraz informacja, że wyrok nie jest prawomocny. Oznacza to, że sprawa może jeszcze trafić na dalszy etap kontroli sądowej. Nie zmienia to jednak faktu, że po latach śledztwa i setkach tomów akt sąd pierwszej instancji uznał odpowiedzialność 13 osób. Ta sprawa ma lokalny adres, ale systemowe znaczenie.

Przemyśl jest miejscem wyroku, Rzeszów miejscem śledztwa CBA i prokuratury, a mechanizm dotyczy całego państwa. Fikcyjne faktury są dla finansów publicznych tym, czym puste opakowanie dla magazynu: na półce niby jest towar, ale kiedy przychodzi rozliczenie, zostaje brak. Dlatego ten wyrok jest ważny nie tylko jako kolejny komunikat o grupie VAT-owskiej. To sygnał, że za schludnie wyglądającą księgowością może stać operacja, która realnie odsysa publiczne pieniądze.